SIR in Ludhiana: ਲੁਧਿਆਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤੇ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ

SIR in Ludhiana: ਸਾਲ 2027 ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ (ECI) ਵੱਲੋਂ ਉਲੀਕੀ ਗਈ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ 'ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਸੁਧਾਈ' (SIR) ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਸਾਬਤ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਲੁਧਿਆਣਾ ਸੂਬੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨ ਲਈ ਸਮੁੱਚੀ ਸਰਕਾਰੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਹੁਣ ਤੋਂ ਹੀ ਅੱਡੀਆਂ ਭਾਰ ਹੈ। ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨ ਲਈ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦੀ ਆਖਰੀ ਮਿਤੀ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

‘ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ’ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਜੈਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਕਾਰਜ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਾਰੀਕੀ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਆਮ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਦੇ ਅਪਡੇਟ ਦੇ ਉਲਟ, ਇਸ ‘SIR’ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਤਹਿਤ ਬੂਥ ਲੈਵਲ ਅਫ਼ਸਰਾਂ (BLOs) ਵੱਲੋਂ ਹਰੇਕ ਘਰ-ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਗਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਮੌਜੂਦਾ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਯੋਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਵੋਟਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਮਹਿਲਾ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ’ਤੇ ਫੋਕਸ

ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪਾੜਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 1000 ਮਰਦਾਂ ਪਿੱਛੇ ਕੇਵਲ 893 ਮਹਿਲਾ ਵੋਟਰ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਅਨੁਪਾਤ 939 ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ 46 ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਫਰਕ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਵੋਟਰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣੋਂ ਵਾਂਝੀਆਂ ਹਨ। ਘਰ-ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਇਸੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵੋਟਰ-ਟੂ-ਆਬਾਦੀ (EP) ਅਨੁਪਾਤ 675 ਹੈ, ਜੋ ਨਵੇਂ ਵੋਟਰਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ 18 ਤੋਂ 29 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਰਗ (ਜਿਸ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਭਗ 5.35 ਲੱਖ ਹੈ), ਨੂੰ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਮੌਕੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਦਿਵਿਆਂਗਾਂ ਅਤੇ ਸਰਵਿਸ ਵੋਟਰਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ

ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ 16,887 ਰਜਿਸਟਰਡ ਦਿਵਿਆਂਗ (PwD) ਵੋਟਰ ਅਤੇ 4,253 ਸਰਵਿਸ (ਫੌਜੀ) ਵੋਟਰ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦਰਜ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਸਰਕਾਰੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਹਰਕਤ ਵਿੱਚ

ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ 14 ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਸੈਂਕੜੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਪੂਰੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਚੋਣ ਅਫ਼ਸਰ (DEO) ਅਤੇ ਵਧੀਕ DEO ਤਾਇਨਾਤ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਹਲਕੇ ਲਈ ਪੀ.ਸੀ.ਐੱਸ (PCS) ਕੇਡਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਇਲੈਕਟੋਰਲ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਫ਼ਸਰ (ERO) ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਐੱਸ.ਡੀ.ਐੱਮਜ਼ (SDMs) ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੇ ਜੁਆਇੰਟ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਗਲਾਡਾ (GLADA) ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਹਰੇਕ ERO ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ 2 ਅਸਿਸਟੈਂਟ EROs (AEROs) ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਤਹਿਤ ਹਰੇਕ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ 5 ਵਾਧੂ AEROs ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ 70 ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਇਸ ਚੋਣ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੇ ਹਨ। ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੇ ਨਿਪਟਾਰੇ, ਆਈ.ਟੀ. ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ, ਮੀਡੀਆ ਨਿਗਰਾਨੀ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਬੀ.ਐੱਲ.ਓਜ਼ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ 12 ਸਮਰਪਿਤ ਨੋਡਲ ਅਫ਼ਸਰ ਵੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।