LPG Aadhaar e-KYC: ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੇ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਲਈ 1 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ Aadhaar ਬਾਇਓਮੈਟਰਿਕ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਲਾਜ਼ਮੀ: ਜਾਣੋ ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਨਿਯਮਾਂ ’ਚ ਸਖ਼ਤੀ; ਘਰ ਬੈਠੇ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਫੇਸ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ
ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਰਸੋਈ ਗੈਸ (LPG) ਦੇ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਲਈ ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਰਿਫਿਲ ਖ਼ਰੀਦਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਵਾਸਤੇ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਆਧਾਰ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ (e-KYC) ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਰਤ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਸਬਸਿਡੀ ਦੀ ਵੰਡ ਸਹੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਸਬਸਿਡੀ ਦੀ ਗੜਬੜੀ (ਲੀਕੇਜ) ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ 19 ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ 27.43 ਕਰੋੜ ਸਰਗਰਮ ਘਰੇਲੂ ਐੱਲਪੀਜੀ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ (ਜੋ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੁਲ ਦਾ 89.9 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਨ) ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੇ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਵਾਧੂ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਮਿਤੀ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਸੀ—30 ਜੂਨ ਤੋਂ 31 ਜੁਲਾਈ, 7 ਅਗਸਤ, 15 ਅਗਸਤ, 23 ਅਗਸਤ, 31 ਅਗਸਤ, 7 ਸਤੰਬਰ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ 14 ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ 1 ਅਕਤੂਬਰ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਮਿਤੀ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
1 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੇ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਰਾਂ ’ਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਗੈਸ ਸਪਲਾਈ ਵਿਚਕਾਰ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਫ਼ਰਕ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਤੇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵਿੱਤੀ ਬੋਝ ਹੇਠ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਐੱਲਪੀਜੀ ਦੇ ਘਾਟੇ ਦੀ ਭਰਪਾਈ (under-recoveries) ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ 2022-23 ਵਿੱਚ 22,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਵਰ੍ਹੇ 2025-26 ਤੇ 2026-27 ਦੋਵਾਂ ਲਈ 30,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਇਸ ਫੰਡਿੰਗ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, 31 ਅਗਸਤ 2026 ਤੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਕੁੱਲ ਇਕੱਠਾ ਹੋਇਆ ਘਾਟਾ 62,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਯੋਗ ਪਰਿਵਾਰ ਜੋ ਰੇਗੂਲੇਟਿਡ ਰਿਟੇਲ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਗੈਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਗਲਾ ਸਿਲੰਡਰ ਬੁੱਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ।
ਮੋਬਾਈਲ ’ਤੇ ਫੇਸ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ (ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ) ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ
ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਦਫ਼ਤਰ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਫ਼ੀਸ ਦੇ (ਮੁਫ਼ਤ) ਹੈ ਅਤੇ ਘਰ ਬੈਠੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਪਤਕਾਰ ਸਰਕਾਰੀ QR ਕੋਡ ਸਕੈਨ ਕਰਕੇ ਜਾਂ https://www.pmuy.gov.in/e-kyc.html ’ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਡਿਜੀਟਲ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਲਈ ਸਮਾਰਟਫ਼ੋਨ ’ਤੇ ਦੋ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ:
ਆਪਣੀ ਸਬੰਧਤ ਤੇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ।
ਅਧਿਕਾਰਤ ਆਧਾਰ ਫੇਸ ਆਰ.ਡੀ. (Aadhaar FaceRD) ਐਪ।
ਦੋਵੇਂ ਐਪਸ ਇੰਸਟਾਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਪਣੀ ਗੈਸ ਪ੍ਰੋਵਾਈਡਰ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਐਪ ਖੋਲ੍ਹੋ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨ ’ਤੇ ਦਿੱਤੇ e-KYC ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੋ। ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਤੁਹਾਡੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ 'Aadhaar FaceRD' ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੇਗੀ।
ਇਹ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਸਥਾਨਕ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰਾਂ (ਗੈਸ ਏਜੰਸੀ) ਜਾਂ ਡਿਲੀਵਰੀ ਏਜੰਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਕਰਵਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮਦਦ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਖ਼ਪਤਕਾਰ ਟੋਲ-ਫ਼ਰੀ ਐੱਲਪੀਜੀ ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਨੰਬਰ 1800 2333 555 ’ਤੇ ਸੰਪਰਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ, ਬੀਪੀਸੀਐੱਲ (BPCL) ਅਤੇ ਐੱਚਪੀਸੀਐੱਲ (HPCL) ਦੇ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਲਈ:
ਡਿਜੀਟਲ ਫੇਸ਼ੀਅਲ ਰਿਕੋਗਨਿਸ਼ਨ (ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਪਛਾਣ) ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹਰੇਕ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਖ਼ਾਸ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਉੱਜਵਲਾ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੀ ਗੈਸ ਲਈ ਨਿਯਮ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਉੱਜਵਲਾ ਯੋਜਨਾ (PMUY) ਦੇ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੀ ਗੈਸ ਵਰਤਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ 8ਵੇਂ ਅਤੇ 9ਵੇਂ ਰਿਫਿਲ ’ਤੇ 300 ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਬਸਿਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਲਾਨਾ ਆਧਾਰ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪਵੇਗੀ।
ਜੇਕਰ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੀ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ। ਉੱਜਵਲਾ (PMUY) ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਬਸਿਡੀ 7ਵੇਂ ਰਿਫਿਲ ਤੱਕ ਮਿਲਦੀ ਰਹੇਗੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੁਕ ਜਾਵੇਗੀ, ਪਰ ਵਿੱਤੀ ਵਰ੍ਹਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ e-KYC ਪੂਰੀ ਹੋਣ ’ਤੇ ਬਕਾਇਆ ਸਬਸਿਡੀ ਦੀ ਰਕਮ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਉੱਜਵਲਾ ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਜੋ ਇੱਕ ਵਿੱਤੀ ਵਰ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਸਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਗੈਸ ਸਪਲਾਈ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ ਜੋ ਉੱਜਵਲਾ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਨਾ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਜਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਬਸਿਡੀ ਦੇ ਪੂਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਕੀਮਤ ’ਤੇ ਸਿਲੰਡਰ ਮਿਲੇਗਾ।
ਬਿਨਾਂ ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੇ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫ਼ਾਰਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ, ਮੋਬਾਈਲ ਐਪਸ, ਵਟਸਐਪ ਚੈਟਬੋਟਸ, ਜਾਂ IVRS ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਚੋਣ ਦੱਸਣੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਸਥਾਨਕ ਸਟਾਕ ਦੀ ਉਪਲੱਬਧਤਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ, ਸਬਸਿਡੀ ਨਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਖ਼ਪਤਕਾਰ 5 ਕਿੱਲੋ ਜਾਂ 10 ਕਿੱਲੋ ਦੇ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
