Explainer: ਜੇ ਸਫਰ ਦੌਰਾਨ ਯਾਤਰੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ ਵੱਧ ਹਰਜਾਨਾ; ਜਾਣੋ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਯਾਤਰੀ ਦੀ ਮੌਤ ਜਾਂ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਮੌਤ,...
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਯਾਤਰੀ ਦੀ ਮੌਤ ਜਾਂ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਮੌਤ, ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਗੁੰਮ ਹੋਣ, ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਸਬੰਧੀ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ ਹਨ।
ਨਾਗਰਿਕ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੌਤ, ਸੱਟ, ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਗੁੰਮ ਹੋਣ, ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਕਾਰਗੋ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅਦਾ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੋਧ ਨੂੰ 1 ਅਪਰੈਲ, 2026 ਨੂੰ ਨੋਟੀਫਾਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਕੈਰੇਜ਼ ਬਾਈ ਏਅਰ ਐਕਟ, 1972 ਦੇ ਤੀਜੇ ਸ਼ਡਿਊਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਦੇਣਦਾਰੀ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੌਣ ਲਾਭ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਇਹ ਨਿਯਮ 28 ਦਸੰਬਰ, 2024 ਤੋਂ ਪਿਛਲੀ ਤਰੀਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿਸ ਨੇ ਦਸੰਬਰ 2024 ਨੂੰ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਣਦਾਰੀ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਨੁਕਸਾਨ ਝੱਲਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕੇਗਾ।
ਕੀ ਬਦਲਿਆ ?
ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡਰਾਇੰਗ ਰਾਈਟਸ (SDR) ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਦੇਣਦਾਰੀ ਸੀਮਾ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਜੋ ਕਿ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਕੋਸ਼ (IMF) ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਗਈ ਖਾਤੇ ਦੀ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਕਾਈ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਧਾਰ ’ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਰੁਪਏ ਦੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਸਿਰਫ ਸੰਕੇਤਕ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਸਲ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਮਿਤੀ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦਾ SDR-ਤੋਂ-ਰੁਪਏ ਦੀ ਦਰ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋਣਗੇ।
ਮੌਤ/ਸਰੀਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ਾ (ਨਿਯਮ 21(1))\B ਯਾਤਰੀ ਦੀ ਮੌਤ ਜਾਂ ਸਰੀਰਕ ਸੱਟ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਗਾਰੰਟੀਸ਼ੁਦਾ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀ ਸੀਮਾ 1,28,821 SDR ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 1,51,880 SDR ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਲਗਪਗ 17.9 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦਰ ’ਤੇ, ਇਹ ਪ੍ਰਤੀ ਯਾਤਰੀ ਲਗਪਗ 1.43 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ ਲਗਪਗ 1.69 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਦੇਰੀ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ਾ (ਨਿਯਮ 22(1))\B ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਕਾਰਨ ਯਾਤਰੀ ਵੱਲੋਂ ਝੱਲੇ ਗਏ ਨੁਕਸਾਨ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀ ਸੀਮਾ 5,346 SDR ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 6,303 SDR ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ — ਜੋ ਲਗਪਗ 5.95 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ ਤਕਰੀਬਨ 7 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਗੁੰਮ ਹੋਣ, ਨੁਕਸਾਨ ਜਾਂ ਦੇਰੀ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਨਿਯਮ
ਚੈੱਕ-ਇਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂ ਕੈਬਿਨ ਬੈਗੇਜ਼ ਲਈ ਜੋ ਗੁੰਮ, ਖਰਾਬ ਜਾਂ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀ ਸੀਮਾ 1,288 SDR ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 1,519 SDR ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ — ਜੋ ਕਿ ਲਗਪਗ 1.43 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ ਪ੍ਰਤੀ ਯਾਤਰੀ ਤਕਰੀਬਨ 1.69 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਕਾਰਗੋ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਜਾਂ ਨੁਕਸਾਨ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਨਿਯਮ 22(3)\B ਏਅਰ ਕਾਰਗੋ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀ ਸੀਮਾ 22 SDR ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 26 SDR ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋਏ ਸਾਮਾਨ ਲਈ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

