Amnesty International ਦਾ ਦਾਅਵਾ: ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ 2,596 ਖੇਪਾਂ ਭੇਜੀਆਂ, ਗਾਜ਼ਾ ਜੰਗ ’ਚ ਹੋਈ ਵਰਤੋ

Amnesty International  ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ 2500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੇਪਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, "ਇਹ ਗਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ 'ਸਹਿਭਾਗੀ' ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ," ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 7 ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਲਕੀ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2,596 ਖੇਪਾਂ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, "ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਖ਼ਤਰਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਗਾਜ਼ਾ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਫਲਸਤੀਨੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਚੱਲ ਰਹੀ ਇਸਦੀ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਗੋਲਾ ਬਾਰੂਦ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਅਤੇ ਲਾਹੇਵੰਦ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਬਣਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਕਾਰਜਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਇਹ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ-ਪੱਧਰ ਦੇ ਵਪਾਰਕ ਡੇਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰ, ਗੋਲਾ ਬਾਰੂਦ, ਪੁਰਜ਼ੇ ਅਤੇ ਘਟਕ ਵੱਡੀਆਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫ਼ੌਜ ਨੂੰ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦੀ ਸੈਕਟਰੀ ਜਨਰਲ ਐਗਨੇਸ ਕੈਲਾਮਾਰਡ ਨੇ ਕਿਹਾ, " ਸਾਡੀ ਖੋਜ ਗਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫ਼ੌਜ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿਰੰਤਰ ਸਮਰਥਨ ਨੂੰ ਬੇਨਕਾਬ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲਗਪਗ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।"

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਐਮਨੈਸਟੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ, ਗੋਲਾ ਬਾਰੂਦ ਅਤੇ ਪੁਰਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਕਰਨਾ ਤੁਰੰਤ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਐਮਨੈਸਟੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ 7 ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹਥਿਆਰਾਂ, ਗੋਲਾ ਬਾਰੂਦ, ਪੁਰਜ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਘਟਕਾਂ ਦੀਆਂ 2,596 ਖੇਪਾਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਵੱਡੀਆਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਟਰੀ ਗ੍ਰੇਡ ਹਥਿਆਰਾਂ ਲਈ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 390,516 ਛੋਟੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਪੁਰਜ਼ੇ, ਵਿਸਫੋਟਕ ਆਰਡਨੈਂਸ ਦੇ 564,970 ਪੁਰਜ਼ੇ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਰੋਨ ਵਾਰਹੈੱਡ, ਆਰਟੀਲਰੀ ਸ਼ੈੱਲ ਕੇਸਿੰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ), ਅਤੇ ਮਿਲਟਰੀ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ 298 ਕੰਪੋਨੈਂਟ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫ਼ੌਜ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਸਪਲਾਇਰ ਹਨ।

ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਪਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਜੋ ਨਾਗਰਿਕ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਨੇ ਹਥਿਆਰਾਂ, ਪੁਰਜ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਗੋਲਾ ਬਾਰੂਦ ਨੂੰ ਵੀ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਜੋ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਵਿਰੋਧੀ ਰੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਕਸਰ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ੀਨ ਗਨ ਦੇ ਪੁਰਜ਼ੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ; ਐਲਬਿਟ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਨੂੰ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੇ ਗਏ 155 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹਾਈ ਐਕਸਪਲੋਸਿਵ ਆਰਟੀਲਰੀ ਸ਼ੈੱਲ; ਸਕਾਈਸਟ੍ਰਾਈਕਰ ਲੌਇਟਰਿੰਗ ਮਿਊਨੀਸ਼ਨ ਲਈ ਵਿਸਫੋਟਕ ਵਾਰਹੈੱਡ।

ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੀਐੱਲਆਰ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟਡ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਮਸ਼ੀਨ ਗਨ ਲਈ ਪੁਰਜ਼ੇ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਡਾਨੀ ਡਿਫੈਂਸ ਐਂਡ ਐਰੋਸਪੇਸ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੈਪਨ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਉੱਦਮ ਹੈ; (ਇੰਡੋ ਐੱਮਆਈਐੱਮ (Indo MIM) ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟਡ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਪੁਰਜ਼ੇ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਕਲਿਆਣੀ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟਡ, ਜੋ ਆਰਟੀਲਰੀ ਰਾਊਂਡ ਅਤੇ ਕੇਸਿੰਗ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਫੋਰਜ ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਹੈ; ਰਾਜ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀ ਮਿਊਨੀਸ਼ਨਜ਼ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮਿਟਡ, ਜੋ ਹਾਈ-ਐਕਸਪਲੋਸਿਵ ਆਰਟੀਲਰੀ ਰਾਊਂਡ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਅਲਫਾ ਐਲਸੈਕ ਡਿਫੈਂਸ ਐਂਡ ਐਰੋਸਪੇਸ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟਡ ਜੋ ਵਿਸਫੋਟਕ ਵਾਰਹੈੱਡ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਲਫਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀਜ਼ ਅਤੇ ਐਲਬਿਟ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਉੱਦਮ ਹੈ)।

ਆਰਡਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਐਲਬਿਟ ਸਿਸਟਮਜ਼, ਰਫਾਏਲ ਐਡਵਾਂਸਡ ਡਿਫੈਂਸ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਲਿਮਿਟਡ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਏਰੋਸਪੇਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਲਿਮਿਟਡ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਆਰਮਜ਼ ਟਰੇਡ ਟ੍ਰੀਟੀ (ATT) ਉੱਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।