ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ !    ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵਿੱਦਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧ !    ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਰ੍ਹਾ !    ਗਾਜ਼ਾ ’ਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ’ਚ ਇਸਲਾਮਿਕ ਕਮਾਂਡਰ ਦੀ ਮੌਤ !    ਬੀਕਾਨੇਰ: ਹਾਦਸੇ ’ਚ 7 ਮੌਤਾਂ !    ਕਸ਼ਮੀਰ ’ਚ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ !    ਉੱਤਰਾਖੰਡ ’ਚ ਭੁਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ !    ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਤੋਂ ਨਾਂਹ ਕਰਨ ’ਤੇ ਤਾਇਕਵਾਂਡੋ ਖਿਡਾਰਨ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ !    ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਹਲਾਕ !    ਲੋਕ ਜਨਸ਼ਕਤੀ ਪਾਰਟੀ ਝਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ 50 ਸੀਟਾਂ ’ਤੇ ਚੋਣ ਲੜੇਗੀ !    

ਸਰਗਮ › ›

Featured Posts
ਛੋਟਾ ਪਰਦਾ

ਛੋਟਾ ਪਰਦਾ

ਧਰਮਪਾਲ ਝਾਂਸੀ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸ਼ੋਅ ‘ਦਿਲ ਯੇ ਜ਼ਿੱਦੀ ਹੈ’ ਸ਼ੋਅ ਨਾਲ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਚ ਕਰਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਰਿਹਾ। ਇਹ ਝਾਂਸੀ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਇਕ ਸਾਧਾਰਨ ਜਿਹੀ ਲੜਕੀ ਦਾ ਜਾਣਿਆ ਪਛਾਣਿਆ, ਪਰ ...

Read More

ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੀ ਖੁਸ਼ਦੀਪ ਖੁਸ਼ੀ

ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੀ ਖੁਸ਼ਦੀਪ ਖੁਸ਼ੀ

ਤਰਸੇਮ ਫਰੰਡ ਜਿਹੜੇ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਮੰਜ਼ਿਲ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸਿਰੜੀਆਂ ਵਿਚ ਹੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਦਾਕਾਰਾ ਤੇ ਗਾਇਕ ਖੁਸ਼ਦੀਪ ਖੁਸ਼ੀ ਜੋ ਜਲਦ ਹੀ ਬੌਲੀਵੁੱਡ ਵਿਚ ਕਦਮ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਗਾਏ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨੇ ਖਿੜੇ ਮੱਥੇ ਕਬੂਲਿਆ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸੁਰੀਲੀ ਆਵਾਜ਼ ...

Read More

ਮੌਜੀ ਕਲਾਕਾਰ ਬਾਬਾ ਰਮਤਾ ਤੂੰਬੀ ਵਾਲਾ

ਮੌਜੀ ਕਲਾਕਾਰ ਬਾਬਾ ਰਮਤਾ ਤੂੰਬੀ ਵਾਲਾ

ਹਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਥੂਹੀ ਕਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਕੋਈ ਅੰਤਿਮ ਪੜਾਅ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਵਿਚ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਲੀਕ ਨੂੰ ਹਾਰੀ ਸਾਰੀ ਨਹੀਂ ਟੱਪ ਸਕਦਾ, ਕੋਈ ਵਿਰਲਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਮੁਕਾਮ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ...

Read More

ਗੀਤਕਾਰ ਕਰਨੈਲ ਜਲਾਲ

ਗੀਤਕਾਰ ਕਰਨੈਲ ਜਲਾਲ

ਸੁਰਜੀਤ ਜੱਸਲ ਕਰਨੈਲ ਜਲਾਲ ਉਰਫ਼ ਸਿੱਧੂ ‘ਅੱਠ ਜਲਾਲਾਂ ਵਾਲਾ’ ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਦਾ ਲੰਗੋਟੀਆ ਯਾਰ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਮਾਣਕ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਰਾਹ ਤੋਰਿਆ। ਮੁਹੰਮਦ ਲਤੀਫ਼ ਤੋਂ ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਬਣਨ ’ਚ ਗੀਤਕਾਰ ਕਰਨੈਲ ਜਲਾਲ ਦਾ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੇਲਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ...

Read More

ਨੂਰ ਮੁਹੰਮਦਾ ਆਜਾ...

ਨੂਰ ਮੁਹੰਮਦਾ ਆਜਾ...

ਸਾਂਵਲ ਧਾਮੀ ਹਰਿਆਣੇ-ਭੂੰਗੇ ਤੋਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ ਕੰਢੀ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ’ਚ ਨੰਗਲ, ਧੰਨੋਵਾਲ, ਹੁਸੈਨਪੁਰ, ਰਹਿਮਾਪੁਰ, ਮਲੋਟ, ਪਟਿਆਲਾ ਤੇ ਅਤਬਾਰਾਪੁਰੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕ ਖਿੱਲਰਿਆ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ ਚੌਂਕ ਪਟਿਆੜੀ। ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਦੇ ਇਹ ਪਿੰਡ ਕਿਸੇ ਰਾਜਪੂਤ ਜਾਗੀਰਦਾਰ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਗੁੱਜਰ ਉਸਦੇ ਮੁਜ਼੍ਹਾਹਰੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉੱਨਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ...

Read More

ਛੋਟਾ ਪਰਦਾ

ਛੋਟਾ ਪਰਦਾ

ਧਰਮਪਾਲ ਸੁਦੇਸ਼ ਬੇਰੀ ਦਾ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਸਟਾਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚਰਚਿਤ ਸ਼ੋਅ ‘ਮੁਸਕਾਨ’ ਵਿਚ ਸਰ ਜੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਮੁਕੇਸ਼ ਬੇਰੀ ਦਾ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਰਦਾਰ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ‘ਮੁਸਕਾਨ’ ਸ਼ੋਅ ਵਿਚ ਦੁਬਾਰਾ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਉਹ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਦੇ ...

Read More

ਵਤਨ ਦੀ ਮਿੱਟੀ

ਵਤਨ ਦੀ ਮਿੱਟੀ

ਸਾਂਵਲ ਧਾਮੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮਾਨਸਾ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਸਰਦੂਲਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਅਠਾਰਾਂ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਪਿੰਡ ਸੰਘਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਵੱਸਦਾ ਬਾਬਾ ਵਿਰਸਾ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਹਰਦੋ ਸਹਾਰੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। “ਕਸੂਰ ਨੇੜੇ ਵਿਰਕਾਂ ਦੇ ਚਾਰ ਪਿੰਡ ਸਨ, ਨੱਥੋਕੇ, ਸਹਾਰੀ, ਗੱਗੜ ਤੇ...ਇਕ ਮੈਂ ਭੁੱਲ ਗਿਆ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਦੋ ਵਰ੍ਹੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਏ। ਮੈਂ ਪਸ਼ੂ ਚਾਰਦਾ ...

Read More


  • ਨੂਰ ਮੁਹੰਮਦਾ ਆਜਾ…
     Posted On November - 2 - 2019
    ਹਰਿਆਣੇ-ਭੂੰਗੇ ਤੋਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ ਕੰਢੀ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ’ਚ ਨੰਗਲ, ਧੰਨੋਵਾਲ, ਹੁਸੈਨਪੁਰ, ਰਹਿਮਾਪੁਰ, ਮਲੋਟ, ਪਟਿਆਲਾ ਤੇ ਅਤਬਾਰਾਪੁਰੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕ ਖਿੱਲਰਿਆ ਜਿਹਾ....
  • ਗੀਤਕਾਰ ਕਰਨੈਲ ਜਲਾਲ
     Posted On November - 2 - 2019
    ਕਰਨੈਲ ਜਲਾਲ ਉਰਫ਼ ਸਿੱਧੂ ‘ਅੱਠ ਜਲਾਲਾਂ ਵਾਲਾ’ ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਦਾ ਲੰਗੋਟੀਆ ਯਾਰ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਮਾਣਕ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ....
  • ਮੌਜੀ ਕਲਾਕਾਰ ਬਾਬਾ ਰਮਤਾ ਤੂੰਬੀ ਵਾਲਾ
     Posted On November - 2 - 2019
    ਕਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਕੋਈ ਅੰਤਿਮ ਪੜਾਅ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਵਿਚ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ,....
  • ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੀ ਖੁਸ਼ਦੀਪ ਖੁਸ਼ੀ
     Posted On November - 2 - 2019
    ਜਿਹੜੇ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਮੰਜ਼ਿਲ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸਿਰੜੀਆਂ ਵਿਚ....

ਸ਼ਾਇਰੀ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ

Posted On November - 13 - 2010 Comments Off on ਸ਼ਾਇਰੀ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ
ਸਪਨ ਮਨਚੰਦਾ ‘‘ਮਿਟਾਨਾ, ਤੋੜਨਾ, ਬਰਬਾਦ ਕਰਨਾ, ਉਨ ਕੀ ਫਿਤਰਤ ਹੈ ਮੇਰੀ ਫਿਤਰਤ ਮੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ, ਮੈਂ ਕੁਛ ਈਜਾਦ ਕਰਤਾ ਹੂੰ’’ ਉਪਰੋਕਤ ਸ਼ੇਅਰ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰੋ. ਰਾਜੇਸ਼ ਮੋਹਨ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦਾ ਉੱਤਮ ਨਮੂਨਾ ਹੈ ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਮਨੋਰਥ, ਸਿਰਜਣਾਤਮਿਕਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਭਾਵਿਕ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਜਣਾ ਵਿਚ ਇਸ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਲੀਨ ਹੋਣਾ ਕੋਈ ਮਾਮੂਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਦੋਂ ਚਹੁੰ ਕੋਟੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਰੀ-ਮਿਕਸ 

ਕਿੱਸਾ ਬਿੰਦਰੱਖੀਏ ਦਾ

Posted On November - 13 - 2010 Comments Off on ਕਿੱਸਾ ਬਿੰਦਰੱਖੀਏ ਦਾ
ਬਰਸੀ 17 ਨੂੰ ਮਲਕੀਅਤ ਸਿੰਘ ਔਜਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰੋਪੜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ ਬਿੰਦਰੱਖ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਪਹਿਲਵਾਨ ਸੁੱਚਾ ਸਿੰਘ ਬਿੰਦਰੱਖੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਭਲਵਾਨੀ ਅੰਦਰ ਮੱਲਾਂ ਮਾਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਰੋਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਪਹਿਲਵਾਨ ਸੁੱਚਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਮਾਂ ਗੁਰਬਚਨ ਕੌਰ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ 15 ਅਪਰੈਲ 1962 ਨੂੰ ਜਨਮੇ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਦੇ ਲਾਡਲੇ ਵੀਰ ਸੁਰਜੀਤ ਬਿੰਦਰੱਖੀਆ ਨੇ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਐਸੇ ਝੰਡੇ ਝੁਲਾਏ ਕਿ ਕੁੱਲ 

ਸ਼ਾਇਰੀ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ: ਰਾਜੇਸ਼ ਮੋਹਨ

Posted On November - 5 - 2010 Comments Off on ਸ਼ਾਇਰੀ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ: ਰਾਜੇਸ਼ ਮੋਹਨ
ਸਪਨ ਮਨਚੰਦਾ ‘‘ਮਿਟਾਨਾ, ਤੋੜਨਾ, ਬਰਬਾਦ ਕਰਨਾ, ਉਨ ਕੀ ਫਿਤਰਤ ਹੈ ਮੇਰੀ ਫਿਤਰਤ ਮੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ, ਮੈਂ ਕੁਛ ਈਜਾਦ ਕਰਤਾ ਹੂੰ’’ ਉਪਰੋਕਤ ਸ਼ੇਅਰ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰੋ. ਰਾਜੇਸ਼ ਮੋਹਨ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦਾ ਉੱਤਮ ਨਮੂਨਾ ਹੈ ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਮਨੋਰਥ, ਸਿਰਜਣਾਤਮਿਕਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਭਾਵਿਕ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਜਣਾ ਵਿਚ ਇਸ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਲੀਨ ਹੋਣਾ ਕੋਈ ਮਾਮੂਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਦੋਂ ਚਹੁੰ ਕੋਟੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ 

ਲੈ ਲਓ ਭਾਈ ਦੀਵੜੇ

Posted On November - 5 - 2010 Comments Off on ਲੈ ਲਓ ਭਾਈ ਦੀਵੜੇ
ਡਾ. ਹਰਨੇਕ ਸਿੰਘ ਕਲੇਰ ਦੀਵਾ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਵਸੇਰਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਉਸ ਲਈ ਦੀਵੇ ਸਨ। ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਮੀਂਹ, ਹਨੇਰੀ ਤੇ ਤੂਫਾਨ ਤੋਂ ਬਚਾਓ ਕਰਨ ਲਈ ਝੌਂਪੜੀ ਬਣਾ ਕੇ ਛੱਤ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਰਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਝੁੱਗੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਪਈ। ਕਿਸੇ ਸੁਘੜ ਸਿਆਣੀ ਔਰਤ ਨੇ ਆਟੇ ਦੇ ਪੇੜੇ ਜਾਂ ਗਿੱਲੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਗੋਲੇ ਤੋਂ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਦੀਸੂਆ ਬਣਾ ਲਿਆ ਫਿਰ ਦੀਸੂਆ ਜਾਂ ਦੀਵੇ ਵਿਚ ਕੋਈ ਥਿੰਧਿਆਈ 

ਕੁਮਾਰ ਖਟਕੜ ਦੀ ਗਾਇਕੀ

Posted On November - 5 - 2010 Comments Off on ਕੁਮਾਰ ਖਟਕੜ ਦੀ ਗਾਇਕੀ
ਸੁਰਜੀਤ ਮਜਾਰੀ ਜਦੋਂ ਸੰਗੀਤ ’ਚ ਅਥਾਹ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕੀ ਦੀ ਸਾਰਥਿਕਤਾ ਲਈ ਯਤਨ ਜੁਟਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕੁਮਾਰ ਖਟਕੜ ਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀਤਵ ਬਤੌਰ ਪਰਪੱਕ  ਗਾਇਕ ਸਰੋਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿਹੜਿਆਂ ਦਾ ਧੰਨ ਭਾਗ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਹੀਦ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਖਟਕੜ ਕਲਾਂ ਦੀ ਜੂਹ ’ਚ ਜੰਮੇ ਪਲੇ ਕੁਮਾਰ ਖਟਕੜ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹੁਣ ਤਕ ਦੀ ਗਾਇਕੀ ’ਚ ਸੰਦੇਸ਼ ਭਰਪੂਰ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਕੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਸਿਜਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਬਚਪਨ ਵਰੇਸੇ ਗਾਇਕੀ ਦੀ ਚਿਣਗ ਨੇ ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਰਿਆਜ਼ ਨਾਲ ਇਸ 

ਕਵੀਸ਼ਰ ਛੱਜੂ ਸਿੰਘ ਮੌੜ

Posted On November - 5 - 2010 Comments Off on ਕਵੀਸ਼ਰ ਛੱਜੂ ਸਿੰਘ ਮੌੜ
ਹਰਦਿਆਲ ਥੂਹੀ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਿੰਡ ਮੌੜ ਜਿੱਥੋਂ ਦੇ ਜੰਮਪਲ ਲੋਕ ਨਾਇਕ ਜਿਉਣੇ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਮਨਾਂ ਉਪਰ ਆਪਣੀ ਡੂੰਘੀ ਛਾਪ ਉੱਕਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੜੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ‘ਮੌੜ ਜਿਉਣੇ ਵਾਲੇ’ ਦੇ ਕਰਕੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਮਾਣ ਕੁਝ ਕਵੀਸ਼ਰ ਵੀ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਛੱਜੂ ਸਿੰਘ ਮੌੜ ਨੇ ਕਵੀਸ਼ਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਚੰਗਾ ਨਾਂ ਕਮਾਇਆ ਹੈ। ਛੱਜੂ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 14 ਮਈ, 1953 ਨੂੰ 

ਸਾਫ ਸੁਥਰੀ ਗਾਇਕੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸੁਰਜੀਤ ਭੁੱਲਰ

Posted On October - 30 - 2010 Comments Off on ਸਾਫ ਸੁਥਰੀ ਗਾਇਕੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸੁਰਜੀਤ ਭੁੱਲਰ
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗੀਤ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਪਿੜ ਵਿਚ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਲਾਕਾਰ ਸੁਰਜੀਤ ਭੁੱਲਰ ਦੇ ਨੈੱਟ ’ਤੇ ਆ ਰਹੇ ਇਕ  ਦਿਲਕਸ਼ ਗੀਤ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਲਿਆ। ਇਹ ਗੀਤ ੳਸ ਦਾ ਗਾਇਆ, ਕੈਸੇਟ ਅੰਬਰਾਂ ਦੇ ਚੰਨ ਵਿਚਲਾ, ਦਿਲ ਕਰਦਾ ਬਿਠਾ ਤੈਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਨੀਂ ਵੇਖੀਂ ਜਾਵਾਂ ਜੀਅ ਭਰਕੇ’ ਖੁੱਭ ਕੇ ਗਾਇਆ ਗੀਤ ਸੀ।  ਅਸੀਂ ਸੁਰਜੀਤ ਭੁੱਲਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ  ਗਾਇਕ ਜਸਵੰਤ ਜੋਸ਼ੀਲਾ ਤੇ ਕੁਲਦੀਪ ਗੁੱਝਾ ਪੀਰ ਦੇ ਘਰ ਮਿਲੇ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੋ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਜਿਹੀ 

ਲੋਪ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸਭਿਆਚਾਰ

Posted On October - 30 - 2010 Comments Off on ਲੋਪ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਮਾਸਟਰ ਰਵਿੰਦਰ ਬਰ੍ਹੇ ਪੇਂਡੂ ਜੀਵਨ ਸਾਡੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਹੈ। ਦਿਨੋ ਦਿਨ ਵਧ ਰਹੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਨੇ ਹੁਣ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਛੱਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਾਡਾ ਅਮੀਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਵਸਦਾ ਸੀ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਤਰੱਕੀ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਘਾਟ, ਪੱਛਮੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਾਫੀ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਹੋਏ ਹਨ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਮੋਹ-ਮੁਹੱਬਤ ਹੁਣ  ਖਤਮ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਇੰਝ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡਾ ਸਭਿਆਚਾਰ ਹੁਣ ਖਤਮ 

ਹਰਭਜਨ ਮਾਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਤੋਹਫਾ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ

Posted On October - 30 - 2010 Comments Off on ਹਰਭਜਨ ਮਾਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਤੋਹਫਾ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ
ਹਰਭਜਨ ਮਾਨ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਹਰਮਨਪਿਆਰਾ ਗਾਇਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਦਰਦ ਭਿੱਜੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਜਾਦੂ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕੈਸੇਟ ਚਿੱਠੀਏ ਨੀ ਚਿੱਠੀਏ ਤੋਂ ਹੀ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਉਤੇ ਛਾ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਈ ਉਸ ਦੀ ਹਰੇਕ ਕੈਸੇਟ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਲੋਹੜੇ ਦੀ ਦਿਲੀ ਮੁਹੱਬਤ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਜਾਦੂ ਹੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰੋਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨਵੀਂ ਟੇਪ ਦੀ ਪਲਕਾਂ ’ਤੇ ਦੀਵੇ ਬਾਲ ਕੇ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਨੇ, ਪਰ ਹਰਭਜਨ ਨੇ ਕੈਸੇਟ ਰਿਲੀਜ਼ ਕਰਨ ਵਿਚ ਕਦੇ ਵੀ ਕਾਹਲ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ। 

ਤਮਾਸ਼ੇ

Posted On October - 30 - 2010 Comments Off on ਤਮਾਸ਼ੇ
ਲੋਪ ਹੋਈ ਵੰਨਗੀ ਸਾਡੇ ਲੋਕ-ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਇਕ ਵੰਨਗੀ ਹੈ; ਤਮਾਸ਼ੇ ਕਰਨੇ। ਵਿਆਹ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਵਿਚ ਜਦ ਕੁੜੀਆਂ ਬੁੜ੍ਹੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਕੇ ਗਿੱਧਾ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਤਾਂ ਉਸ ਵਿਚੋਂ ਗਿੱਧਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਕ ਮੁਟਿਆਰ ਖਾਲੀ ਘੜਾ ਗੋਡਿਆਂ ਉਤੇ ਧਰ ਕੇ, ਉਸ ਘੜੇ ਦੇ ਬਾਰ ਵਿਚ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਤਮਾਸ਼ੇ ਦੀ ਅਸਥਾਈ ਗਾਉਂਦੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਗਰ ਗਿੱਧਾ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਘੇਰਾ ਬੰਨ੍ਹੀ ਉਸ ਅਸਥਾਈ ਨੂੰ ਗਿੱਧਾ ਪਾ ਕੇ ਉੱਚੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ। ਫਿਰ ਉਹ ਤਮਾਸ਼ਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਘੜੇ ਦੇ ਬਾਰ ਵਿਚ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਅੰਤਰਾ ਗਾਉਂਦੀ। 

ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਸਿਰਨਾਵਾਂ

Posted On October - 23 - 2010 Comments Off on ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਸਿਰਨਾਵਾਂ
ਡਾ. ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਬੈਦਵਾਣ ਸਿਰ ’ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਮੰਢੇਸੂਆ, ਕੁੜਤਾ ਤੇ ਧੋਤੀ ਪਹਿਨੀ ਧੀਮੀ ਚਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਬਾਬਾ ਹੁਣ ਬੱਸ ਅੱਡਿਆਂ, ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਵਿਆਹਾਂ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਵਿਚ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਉਹ 110 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੋਗ ਕੇ ਜਨਵਰੀ, 2008 ਵਿਚ ਸਵਰਗ ਸਿਧਾਰ ਗਿਆ। ਤਾ ਉਮਰ ਉਹ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਬੰਨ੍ਹਣ ਲਈ ਜੀਵਨ ਭਰ ਤੁਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਕਿਧਰੇ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਫਿਕਰ ਵੱਢ-ਵੱਢ ਖਾਈ ਗਿਆ ਕਿ ਕਿਧਰੇ ਮੇਰੇ ਵਾਂਗ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ…। 

ਸੁਰੀਲਾ ਗਾਇਕ ਬਲਜੀਤ ਮਾਲਵਾ

Posted On October - 23 - 2010 Comments Off on ਸੁਰੀਲਾ ਗਾਇਕ ਬਲਜੀਤ ਮਾਲਵਾ
ਜਸਵੀਰ ਸਿੰਘ ਡੂਮਛੇੜੀ ਬਲਜੀਤ ਉਰਫ ਮਾਣਕ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਬੇਲਾ (ਸ੍ਰੀ ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ) ਦਾ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਲੰਬੀ ਹੇਕ ਨਾਲ ਹੀਰ, ਮਿਰਜ਼ਾ, ਲੋਕ ਬੋਲੀਆਂ ਪਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਦੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਚਾਰ ਚਾਰ ਲੋਕ ਗਥਾਵਾਂ ਗਾ ਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ’ਤੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਦੇਵ ਥਰੀਕੇ ਵਾਲੇ ਦੀ ਕਲਮ ਅਤੇ ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਦੀਵਾਨਾ ਬਲਜੀਤ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਬਲਜੀਤ ਨਹੀਂ ‘ਮਾਣਕ’ ਬਣ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਤ ਤੋਂ ਭੈਅਭੀਤ ਹੋ ਕੇ  ਬਲਜੀਤ 

ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਰੂਪ

Posted On October - 23 - 2010 Comments Off on ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਰੂਪ
ਹੇਰ੍ਹਾ ਯਾਦਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਇਕ ਹੇਰ੍ਹਾ ਅਜਿਹਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਵਿ ਰੂਪ ਬਾਕੀ ਕਾਵਿ ਰੂਪਾਂ ਵਾਕਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਰੀਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਕਾਰਨ ਡੂੰਘੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੇਰ੍ਹਾ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਨਿਭਾਉਣ ਸਮੇਂ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੀਤਾਂ ਨਿਭਾਉਣ ਵਿਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਰੀਤ 

ਟਾਂਗਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਇਆ ਖੁੱਡੇ

Posted On October - 23 - 2010 Comments Off on ਟਾਂਗਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਇਆ ਖੁੱਡੇ
ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਮਿਜ਼ਾਜ ਸਵਰਨ ਸਿੰਘ ਟਹਿਣਾ ਇਕ ਵੇਲ਼ਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਟਾਂਗਿਆਂ ਬਿਨਾਂ ਬਿੰਦ ਨਹੀਂ ਸੀ ਸਰਦਾ, ਪਰ ਅੱਜ ਉਹੀ ਟਾਂਗੇ ਡਾਇਨਾਸੋਰ ਦੀ ਨਸਲ ਵਾਂਗ ਲੋਪ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਨੇ। ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਹੜੇ ਸ਼ਬਦ ਬੋਲੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ‘ਤੇਰੇ ਕਿਹੜਾ ਟਾਂਗੇ ਚੱਲਦੇ ਆ…ਨੰਗ ਜਿਹਾ’, ਅੱਜ  ‘ਕਿਹੜੇ ਟਾਂਗੇ…ਕਾਹਦੇ ਟਾਂਗੇ…ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੀ ਕੰਮ’ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਕਦੇ ਟਾਂਗੇ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਿਸਤਰੀਆਂ ਦੀ ਵੀ ਸਰਦਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਤੇ ਟਾਂਗੇ ਵਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵੀ। ਦੋਹਾਂ 

ਗੀਤਕਾਰੀ ਇਕ ਬਿਖੜਾ ਪੈਂਡਾ…

Posted On October - 16 - 2010 Comments Off on ਗੀਤਕਾਰੀ ਇਕ ਬਿਖੜਾ ਪੈਂਡਾ…
ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 9815551486 ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ ਨੇ ਅੱਜ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹਰ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਸਿਰ ਮਾਣ ਨਾਲ ਉੱਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਵਿਚ ਆ ਰਹੇ ਵਿਗਾੜਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ/ਸੁਣ ਕੇ ਸੂਝਵਾਨ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਵੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਗੱਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਸਿਆਣੇ ਦੇ ਕਹੇ ਦੀ ਅਤੇ ਆਉਲੇ ਦੇ ਖਾਧੇ ਵਾਲੀ ਕਹਾਵਤ ਤੋਂ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਜਗਤ ਦੇ ਭੀਸ਼ਮ ਪਿਤਾਮਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਰਗੀ ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਦੀ ਗਾਹੇ ਬਗਾਹੇ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦਿਆਂ 

ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਖੋਰਾ

Posted On October - 16 - 2010 Comments Off on ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਖੋਰਾ
ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੰਬੋਜ ਪੰਜਾਬ (ਪੰਜ+ਆਬ) ਦੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਵਰ ਸੀ ਕਿ ਇੱਥੇ ਮਾਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਮੌਜੂਦ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹਰਿਆਵਲੀ ਤੇ ਜ਼ਰਖੇਜ਼ ਭੂਮੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਣੀ, ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਰਾਸਤ, ਸਵੈ-ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਿਲਾਪੜੇ ਲੋਕ ਆਦਿ। ਪੰਜਾਬੀ ਤਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿਚ ਵੀ ਮਾਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਭ ਤੋਂ ਬਾਅਦ (1849 ਈ.) ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦਾ ਗੁਲਾਮ ਹੋਇਆ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕੀਮਤ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਚੁਕਾਈ ਆਪਣੇ ਟੁਕੜੇ 
Available on Android app iOS app
Powered by : Mediology Software Pvt Ltd.