ਸ਼ੈਲਰ ਮਾਲਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜੀਰੀ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ !    ਮਾਮਲਾ ਕਰਨਲ ਜ਼ਾਹਿਰ ਦੀ ਗੁੰਮਸ਼ੁਦਗੀ ਦਾ... !    ਲੋਕਾਂ ’ਤੇ ਹਾਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਤੰਤਰ !    ਇਹ ਆਕਾਸ਼ਵਾਣੀ ਹੈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਗਰਮੀ ਕਿਉਂ ਚੜ੍ਹੀ ਹੋਈ ਹੈ? !    ਸੁੰਨਾ ਹੋਇਆ ਬਾਬਲ ਦਾ ਵਿਹੜਾ, ਬੂਹਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੰਦਰੇ ਵੱਜੇ !    ਤਿੰਨ ਮਾਓਵਾਦੀ ਹਲਾਕ !    ਪਾਕਿ ’ਚ ਹਾਦਸਾ, 26 ਹਲਾਕ !    ਜ਼ੀਰਕਪੁਰ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਹੋਈਆਂ ਜਾਮ !    ਹਰਿਆਣਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਕਾਇਮ !    ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਸੰਗਤਾਂ ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਨਗਰ ਕੀਰਤਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ !    

ਰਿਸ਼ਮਾਂ › ›

Featured Posts
ਲੋਪ ਹੋਏ ਟੱਪਾ ਨੁਮਾ ਲੋਕ ਗੀਤ

ਲੋਪ ਹੋਏ ਟੱਪਾ ਨੁਮਾ ਲੋਕ ਗੀਤ

ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ ਮੋਗਾ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਹੀ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਸਾਡੇ ਮਾਲਵੇ ਵਿਚ ਵੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਕਿਸੇ ਦੇ ਘਰ ਲੜਕਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ, ਕਿਸੇ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਮੰਗਣਾ ਹੁੰਦਾ, ਕਿਸੇ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਜਾਂ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਉਸ ਪਿੱਛੋਂ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਮਠਿਆਈ ...

Read More

ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਵਰਗੇ ਲੋਕ

ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਵਰਗੇ ਲੋਕ

ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਸਰਹਿੰਦ ਬੀਤੇ ਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਦਾ ਅੰਤਰ ਬਹੁਤ ਉੱਘੜਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ‘ਲੋਕਾਂ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪਈ’ ਵਾਲਾ ਹਾਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਬੀਤੇ ਸਮੇਂ ਲੋਕ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰ ਕੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਮਿਹਨਤਕਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਲੋਕ ਤਾਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੱਜੇ ...

Read More

ਮੁਆਫ਼ੀ ਅਹਿਸਾਸ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ

ਮੁਆਫ਼ੀ ਅਹਿਸਾਸ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ

ਡਾ. ਮਨੀਸ਼ਾ ਬੱਤਰਾ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਦਿਨ ਵਿਚ ਇਕ-ਅੱਧ ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਵਾਰ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ| ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਕਹਿਣ ਵਿਚ ਕਈ ਵਰ੍ਹੇ ਬੀਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ| ਬਹੁਤੀ ਵਾਰ ਉਸ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਅਹਿਸਾਸ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ...

Read More

ਖ਼ੂਨੀ ਵਿਸਾਖੀ-ਤਣਾਅ ਤੇ ਦੁਖਾਂਤ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ

ਖ਼ੂਨੀ ਵਿਸਾਖੀ-ਤਣਾਅ ਤੇ ਦੁਖਾਂਤ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ

ਰਾਸ ਰੰਗ ਡਾ. ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਲਾਅ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਵਿਚ ਕੇਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨਾ ਹੇਠ ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਨਾਟਕ ‘ਖ਼ੂਨੀ ਵਿਸਾਖੀ’ ਦਾ ਮੰਚਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸ਼ਹਿਰ ਅੰਦਰ ਅਪਰੈਲ, 1919 ਵਿਚ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਣਾਅ ਫਿਜ਼ਾ ’ਤੇ ਛਾਇਆ ਹੋਵੇਗਾ, 20-25 ਕਲਾਕਾਰ ਉਸ ਤਣਾਅ ਦਾ ਸੂਤਰ ...

Read More

ਅਦਭੁੱਤ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਰੂਪ ਥਾਲ

ਅਦਭੁੱਤ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਰੂਪ ਥਾਲ

ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ ਥਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਬਚਪਨ ਨੂੰ ਟੱਪ ਕੇ ਜਵਾਨੀ ਦੀਆਂ ਬਰੂਹਾਂ ’ਤੇ ਖੜੋਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਥਾਲ ਨਾਂ ਦੀ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ਲੋਕ ਖੇਡ ਖੇਡਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਨਾਲੋਂ ਨਾਲ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਥਾਲ ਪਾਉਣਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜਾਬੀ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ...

Read More

ਆਓ ਭਾ’ਜੀ, ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ

ਆਓ ਭਾ’ਜੀ, ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ

ਰਾਸ ਰੰਗ ਡਾ. ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਭਾ’ਜੀ ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸੇ ਮਹੀਨੇ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਵੀ ਕਹਿ ਗਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 16 ਸਤੰਬਰ ਤੇ ਦੇਹਾਂਤ 27 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਲਈ ਸਤੰਬਰ ਮਹੀਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਰੰਗਮੰਚ ਲਈ ਮਾਣਮੱਤਾ ਹੈ। ਮੌਕਾ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਦਸਤੂਰ ਵੀ ਕਿ ...

Read More

ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿਚ ਨਵੀਨਤਾ ਲਿਆਓ

ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿਚ ਨਵੀਨਤਾ ਲਿਆਓ

ਕੈਲਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਸ਼ਰਮਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਦਵਾਨ ਐਮਰਸਨ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਉਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਵਿਅਕਤੀਤਵ ਉਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਮਨ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਮਨੁੱਖ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੁਖ-ਸੁਖ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ...

Read More


  • ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਵਰਗੇ ਲੋਕ
     Posted On September - 21 - 2019
    ਬੀਤੇ ਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਦਾ ਅੰਤਰ ਬਹੁਤ ਉੱਘੜਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ‘ਲੋਕਾਂ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਮੈਂ ਆਪਣੀ....
  • ਲੋਪ ਹੋਏ ਟੱਪਾ ਨੁਮਾ ਲੋਕ ਗੀਤ
     Posted On September - 21 - 2019
    ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਹੀ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਸਾਡੇ ਮਾਲਵੇ ਵਿਚ ਵੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ....
  • ਮੁਆਫ਼ੀ ਅਹਿਸਾਸ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ
     Posted On September - 21 - 2019
    ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਦਿਨ ਵਿਚ ਇਕ-ਅੱਧ ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਵਾਰ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ....
  • ਖ਼ੂਨੀ ਵਿਸਾਖੀ-ਤਣਾਅ ਤੇ ਦੁਖਾਂਤ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ
     Posted On September - 21 - 2019
    ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਲਾਅ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਵਿਚ ਕੇਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨਾ ਹੇਠ ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ....

ਮੋਬਾਈਲ ਨੇ ਉਲਝਾਇਆ ਤਾਣਾ-ਬਾਣਾ

Posted On July - 13 - 2019 Comments Off on ਮੋਬਾਈਲ ਨੇ ਉਲਝਾਇਆ ਤਾਣਾ-ਬਾਣਾ
ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਆਈ ਸੰਚਾਰ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਕਾਰਨ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਸਭ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਸੂਚਨਾ ਸੰਚਾਰ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਸਾਧਨ ਹੈ। 47 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆਈ ਇਸ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਸਭ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅਹਿਮ ਅੰਗ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਿਨਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖ਼ਾਲੀ ਤੇ ਅਧੂਰੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ....

ਨਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਾਕ

Posted On July - 13 - 2019 Comments Off on ਨਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਾਕ
ਤਿੰਨ ਕੁ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਆਹ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਪਹਿਲੀ ਰਸਮ ਸਾਕ (ਸ਼ਗਨ) ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸਾਕ ਕਰਨ ਦੀ ਇਹ ਰਸਮ ਕੁੜੀ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਕੁੜੀ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵਿਚੋਲੇ ਵੱਲੋਂ ਪਾਈ ਦੱਸ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁੰਡੇ ਤੇ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਦੂਸਰੇ ਪੱਖ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਸੰਦ ਆਉਣ ’ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਲਈ ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ। ....

ਕਾਰਟੂਨ ਤੇ ਬਾਲ ਮਨ

Posted On July - 13 - 2019 Comments Off on ਕਾਰਟੂਨ ਤੇ ਬਾਲ ਮਨ
ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਕਾਰਟੂਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਚੱਲਿਤ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਕਾਰਟੂਨ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਸਬੰਧ ਗਹਿਰਾ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਬੰਧ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਤੇ ਤਰਕ ਵਿਚਲੇ ਫਾਸਲੇ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਬੱਚੇ ਕਾਰਟੂਨ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸਿਰਜੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਮਾਜਿਕ ਚੌਗਿਰਦੇ ਬਾਰੇ ਸਮਝ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ....

ਕਿਰਪਾਲ ਕਜ਼ਾਕ ਤੇ ਲੱਖਾ ਲਹਿਰੀ ਦਾ ‘ਤਲਾਕ’

Posted On July - 13 - 2019 Comments Off on ਕਿਰਪਾਲ ਕਜ਼ਾਕ ਤੇ ਲੱਖਾ ਲਹਿਰੀ ਦਾ ‘ਤਲਾਕ’
ਤਲਾਕ ਸ਼ਬਦ ਅਲੱਗ ਹੋਣ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਇਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋ ਕੇ ਫੈ਼ਸਲਾਕੁੰਨ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ, ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਬੜਾ ਸਿੱਧਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਰਲ ਵੀ, ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਚੀਜ਼ ਸ਼ਾਇਦ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂ? ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਏ ਹੋਏ ਹਾਂ ਉੱਥੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਮਰਜ਼ੀ ਜੀਓ, ਟਕਰਾਓ, ਮਰੋ, ਔਖੇ ਸਾਹ ਲਵੋ, ਕਲੇਸ਼ ਸਹਿਨ ਕਰੋ, ਪਰ ....

ਪੇਂਡੂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਹਿਮ ਅੰਗ ਛੜੇ

Posted On July - 6 - 2019 Comments Off on ਪੇਂਡੂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਹਿਮ ਅੰਗ ਛੜੇ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਚਾਰ ਚੰਨ ਲਾਉਣ ਲਈ ਹਰ ਵੰਨਗੀ ਤੇ ਹਰ ਪਾਤਰ ਦੀ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਪੇਂਡੂ ਸੱਭਿਅਚਾਰ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਅਹਿਮ ਪਾਤਰ ਹੈ ਛੜਾ। ਛੜੇ ਨਾਂ ਦੇ ਇਸ ਪਾਤਰ ਦੁਆਲੇ ਪੇਂਡੂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗਾਇਕੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਬੋਲੀਆਂ ਵੀ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ....

ਘੜਾ ਵੱਜਦਾ ਘੜੋਲੀ ਵੱਜਦੀ…

Posted On July - 6 - 2019 Comments Off on ਘੜਾ ਵੱਜਦਾ ਘੜੋਲੀ ਵੱਜਦੀ…
ਪਹੀਏ ਦੀ ਖੋਜ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਗਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਇਕ ਤੋਂ ਇਕ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਸਰ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਨਿਰੰਤਰ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਗਈ। ਪਹੀਏ ਦੀ ਖੋਜ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਆਵਾਜਾਈ, ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਕੰਮ ਸੁਖਾਲੇ ਕੀਤੇ ਸਗੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿਚ ਸੌਖ ਤੇ ਸਹਿਜਤਾ ਲੈ ਆਂਦੀ। ....

‘ਚੱਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਲੰਡਨ ਚੱਲੀਏ’

Posted On July - 6 - 2019 Comments Off on ‘ਚੱਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਲੰਡਨ ਚੱਲੀਏ’
ਨਾਟਕ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਨਾਟਕ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲਣਾ ਆਰੰਭ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦਰਸ਼ਕ-ਪਾਠਕ ਇਸ ਸਿਰਲੇਖ ’ਤੇ ਕਿਆਫ਼ੇ ਲਾਉਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਾਟਕ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਰਵਟ ਲਵੇਗਾ। ਨਾਟਕ ਦੇ ਸੱਦਾ ਪੱਤਰ ਉੱਤੇ ਛਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਾਟਕ ਜੱਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਕਾਂਢ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਇਹ ਸਿਰਲੇਖ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ’ਚੋਂ ਵੱਜੀ ਹਾਕ ਵਾਂਗੂ ਦਰਸ਼ਕ ਨੂੰ ਹਾਲ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ....

ਮੇਲਾ ਛਪਾਰ ਲੱਗਦਾ…

Posted On July - 6 - 2019 Comments Off on ਮੇਲਾ ਛਪਾਰ ਲੱਗਦਾ…
ਛਪਾਰ ਦੇ ਮੇਲੇ ਦੀਆਂ ਉਡਦੀਆਂ ਧੂੜਾਂ ਵਿਚ ਇਕ ਪਾਸੇ ਢੋਲਾਂ ਦੀ ਕੜਕੁੱਟ ਵਿਚ ਲੋਕ ਮਾੜੀ ਉੱਤੇ ਮਿੱਟੀ ਕੱਢਦੇ, ਗੁੱਗੇ ਪੀਰ ਨੂੰ ਧਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਹਿਣਕਦੇ ਟੱਟੂਆਂ ਤੇ ਮਿਆਂਕਦੀਆਂ ਬੱਕਰੀਆਂ ਦੇ ਇੱਜੜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜੁੜੇ ਭਾਰੇ ਇਕੱਠ ਵਿਚ ਟੇਢੀਆਂ ਪੱਗਾਂ ਤੇ ਲਮਕਦੇ ਲੜਾਂ ਵਾਲੇ ਮਲਵਈ ਗੱਭਰੂਆਂ ਦੀ ਢਾਣੀ ਜੁੜੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ....

ਹਰੀਏ ਨੀ ਰਸ ਭਰੀਏ ਖਜੂਰੇ…

Posted On June - 29 - 2019 Comments Off on ਹਰੀਏ ਨੀ ਰਸ ਭਰੀਏ ਖਜੂਰੇ…
ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਜਿੱਥੇ ਹੋਰ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਸੁਹਾਗ, ਘੋੜੀਆਂ, ਸਿੱਠਣੀਆਂ, ਬੋਲੀਆਂ ਆਦਿ ਵੀ ਗਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਆਹ ਵਿਚ ਸੁਹਾਗ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਣੇ ਖ਼ਾਸ ਅਹਿਮੀਅਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਸੁਹਾਗ ਕੁੜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵੇਲੇ ਕੁੜੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਗਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਘਰ ਗਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਘੋੜੀਆਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ....

ਨੀਵੀਂ ਨਜ਼ਰ ਹਿਆਊ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹੀਏ

Posted On June - 29 - 2019 Comments Off on ਨੀਵੀਂ ਨਜ਼ਰ ਹਿਆਊ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹੀਏ
ਵਾਰਸ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ‘ਹੀਰ’ ਵਿਚੋਂ ਲਈਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿਚ ਪਿੰਡ ਦਾ ਕਾਜ਼ੀ ਹੀਰ ਨੂੰ ਮੱਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਇਸ ‘ਮੱਤ’ ਵਿਚੋਂ ਮੱਧਕਾਲ ਦੀ ਇਸਤਰੀ ਉੱਤੇ ਠੋਸੀ ਗਈ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦਾ ਮੂਲ ਚੌਖਟਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਨੈਤਿਕਤਾ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿਚੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਤੇ ਸਥਾਪਤ ਹੋਈਆਂ ਸਦਾਚਾਰਕ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਸਮੁੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਕੌਮ, ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ....

‘ਨਾਂਹ’ ਕਹਿਣ ਦਾ ਹੁਨਰ

Posted On June - 29 - 2019 Comments Off on ‘ਨਾਂਹ’ ਕਹਿਣ ਦਾ ਹੁਨਰ
ਸਾਡਾ ਪਹਿਰਾਵਾ, ਬੋਲਚਾਲ ਦਾ ਸਲੀਕਾ, ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ, ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਆਦਿ ਅਜਿਹੇ ਪਹਿਲੂ ਹਨ ਜੋ ਸਾਡੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਕ ਹੋਰ ਹੁਨਰ ਜੋ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ- ਉਹ ਹੈ ‘ਨਾਂਹ’ ਕਹਿਣ ਦਾ ਹੁਨਰ। ਅਕਸਰ ਹੀ ਅਸੀਂ ਡਰ ਜਾਂ ਝਿਜਕ ਕਾਰਨ ਹਰ ਕੰਮ ਲਈ ‘ਹਾਂ’ ਹੀ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ। ....

ਅਜਮੇਰ ਔਲਖ ਦੇ ‘ਸੱਤ ਬੇਗ਼ਾਨੇ’

Posted On June - 29 - 2019 Comments Off on ਅਜਮੇਰ ਔਲਖ ਦੇ ‘ਸੱਤ ਬੇਗ਼ਾਨੇ’
15 ਜੂਨ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਖਾਲਸਾ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਦਾ ਬਾਹਰਲਾ ਵਿਹੜਾ ਕਲਾਕਾਰਾਂ, ਲੇਖਕਾਂ, ਕਿਰਤੀਆਂ, ਰੰਗਮੰਚ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮਹਿਬੂਬ ਨਾਟਕਕਾਰ ਪ੍ਰੋ. ਅਜਮੇਰ ਔਲਖ ਦੀ ਬਰਸੀ ਮਨਾਉਣ ਲਈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਰਾਮਾ ਦੀ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਇਕੱਤਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨਾ ਹੇਠ ਨਾਟਕ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ ‘ਸੱਤ ਬਗ਼ਾਨੇ’। ....

ਆਓ! ਬਗੀਚੀ ਸਜਾਈਏ

Posted On June - 22 - 2019 Comments Off on ਆਓ! ਬਗੀਚੀ ਸਜਾਈਏ
ਬਗੀਚੀ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਸਜਾਉਣਾ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਮ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਲਾਕਾਰੀ ਵੀ ਹੈ। ਹੁਸੀਨ ਤੇ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਦਿੱਖ ਲਈ ਬਗੀਚੀ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣਾ ਕਿਸੇ ਦੁਲਹਨ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣ ਵਾਂਗ ਹੀ ਬਾਰੀਕੀ ਤੇ ਕਠਿਨਤਾ ਭਰਪੂਰ ਕੰਮ ਹੈ। ਕਈ ਸੱਜਣ ਘਾਹ ਲਾ ਕੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਪੌਦੇ ਲਾ ਕੇ ਬਗੀਚੀ ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਣ ਬਾਅਦ ਸੋਚਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ....

ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਬੈਠਦੇ ਗੌਣ

Posted On June - 22 - 2019 Comments Off on ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਬੈਠਦੇ ਗੌਣ
ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਘਰ ਵਿਆਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਕੁ ਰਸਮਾਂ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਬਦਲਦੀਆਂ ਵੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਨਿਯਮ ਹੈ, ਪਰ ਹੁਣ ਜਿਸ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ, ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਈ ਰਸਮਾਂ ਲੋਪ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ....

ਤੀਆਂ : ਬਾਗ਼ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਖਿੜਨ ਦਾ ਜਸ਼ਨ

Posted On June - 22 - 2019 Comments Off on ਤੀਆਂ : ਬਾਗ਼ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਖਿੜਨ ਦਾ ਜਸ਼ਨ
‘ਤੀਆਂ’, ‘ਤੀਜ’, ‘ਸਾਵੇਂ’ ਜਾਂ ‘ਹਰਿਆਲੀ ਤੀਜ’ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਚੰਨ ਵਰ੍ਹੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਬਦ ‘ਤ੍ਰਿਤਯ’ ਜਾਂ ‘ਤੀਆਂ’ ਦਾ ਅਰਥ ਹੋਇਆ ‘ਔਰਤਾਂ।’ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਦੂਜੀ ਵਿਉਂਤਪਤੀ ‘ਤੀਜ’, ‘ਤੀਜਾ’ ਜਾਂ ‘ਤੀਆਂ’ ਭਾਵ ਤੀਸਰੀ ਤਿਥ ਤੋਂ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਸਾਉਣ ਦੀ ਚਾਨਣੀ ਤੀਜ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੁੰਨਿਆ ਤਕ ....

ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰਹੇਗਾ ਨਾਟਕ ‘ਟੋਆ’

Posted On June - 22 - 2019 Comments Off on ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰਹੇਗਾ ਨਾਟਕ ‘ਟੋਆ’
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਧਾਰਨ ਇਕ ਲਕੀਰੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਵਾਲੇ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਲੰਬੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ‘ਟੋਆ’ ਨਾਟਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸੇ ਖਾਤੇ ’ਚ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਤੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਅਲੂਏਂ ਰੰਗਕਰਮੀਆਂ ਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਰੰਗਮੰਚੀ ਮਸ਼ਕ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ ਨਾਟਕ ‘ਟੋਆ’। ਹੋ ਸਕਦੈ ਉਹ ਸੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਣ, ਪਰ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਧਾਰਨ, ਸਾਦਾ, ਸਤਹੀ ਅਗਰ ਸ਼ਬਦ ਤਿੰਨ ਹਨ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਵੀ ਤਾਂ ....
Available on Android app iOS app
Powered by : Mediology Software Pvt Ltd.